Spreken over een standaardmodel fort is eigenlijk niet correct. Ieder fort binnen de stelling wijkt wel af van het standaardmodel, zowel exterieur als interieur. Geen twee forten kennen een identiek interieur. De plaats van een fort bepaalde welke kanonnen en manschappen er nodig waren en dus hoe het fort er uit zag. Het standaardmodel A fort in de Stelling van Amsterdam werd gebouwd tussen 1897 en 1914.

Hoofdgebouw (kazerne)

Het hoofdgebouw (1), ook wel kazerne genoemd is het grootste gebouw van het fort gelegen aan de keelzijde. Deze bomvrije ruimte bevatte onder meer slaapvertrekken voor soldaten, onderofficieren, officieren en de fortcommandant, waslokalen (reinigingslokalen), privaten (toiletten), de keuken, de kantine, een ziekenverblijf en een telegraafruimte. Laten we eens wat gedetailleerder kijken naar de verschillende vertrekken.

In de verblijven voor de soldaten konden 24 tot maximaal 36 man slapen (2). Men sliep 'gestapeld' op strozakken. Bij het raam van het verblijf stonden houten banken en tafels en enkele geweerrekken. Aan de muren en plafonds waren met ijzeren beugels planken bevestigd waarop persoonlijke eigendommen en uitrustingen van de soldaten bewaard konden worden. De vloer van de verblijven was van beton (zie tekening soldatenvertrek)

In de verblijven van de commandant (3), de officieren en in de ziekenzaal lag een houten plankenvloer. Het bureel van de fortcommandant was door middel van een houten scheidingswand verdeeld in een slaap- en werkvertrek. Naast de commandant was een ruimte ingericht voor de telegrafist. Via een luik in de deur kon belangrijk nieuws van de buitenwereld direct aan de commandant worden doorgegeven.

Alle verblijven kwamen uit op een centrale verbindingsgang die aan de frontzijde van het hoofdgebouw was gelegen (4). Deze gang werd verlicht door olielampen die rond elk verblijf in muurnissen stonden (5). De korporaals- en soldatenverblijven waren open naar de gang, de overige lokalen (onderofficieren, officieren, commandant, keuken, kantine en de ziekenzaal) waren door houten wanden van de gang afgescheiden.

Reinigingslokaal en privaatlokaal

De reinigingslokalen (6) en privaten (7) bevonden zich aan de uiteinden van het hoofdgebouw. Uitgezonderd waren de privaten van de commandant en de officieren, deze bevonden zich in het midden voor de poterne naast het verblijf van de commandant. De privaten waren bij het standaardmodel A meestal geheel open ruimten. Later kwamen er afscheidingen. De Officieren en de commandant beschikten over de luxe van een eigen afgesloten toilet (8).

Reinigingslokalen en privaten haalden hun water uit aan het plafond geplaatste reservoirs (9). Deze reservoirs werden vanuit de waterkelders onder het hoofdgebouw door middel van handpompen gevuld (10). De waterkelders werden gevuld met regenwater dat via druipkokers vanaf het dak werd aangevoerd.

Zie de indeling van de bomvrije gebouwen op plattegrond model A of model B - volgende pagina -->